Nói đến hò dân gian sống Thanh Hóa, xưa nay chúng ta thường nhắc đến hò sông Mã – một loại hình âm nhạc trên sông nước, không chỉ có là niềm từ bỏ hào của tín đồ dân xứ Thanh ngoại giả là gia tài âm nhạc dân gian cực hiếm của dân tộc. Song, lân cận đó, vùng đất này còn một mô hình sinh hoạt văn hóa dân gian không giống cũng rất dị không kém, đó là hò đối đáp – một vẻ ngoài hò giao duyên trên cạn của tín đồ Việt.

Hò đối đáp lúc nào cũng bao gồm hai phe, một mặt là nam, một mặt là nữ, bên này hò một câu, bên đó đáp lại một câu. Hò thường được ra mắt trong thời hạn rỗi, vào phần lớn đêm trăng thanh gió mát. Đôi lúc hò đối đáp cũng diễn ra ban ngày, nhưng chủ yếu trong lao động sản xuất.

Bạn đang xem: Ca dao đối đáp giao duyên nam nữ ❤️️thơ đối đáp trai gái

Hò đối đáp gồm giai điệu trữ tình, nhịp điệu tự do, cấu tạo ngắn gọn bởi một câu nhạc khớp ứng với khổ thơ sáu tám. Ví như nội dung gồm hai khổ thơ trở lên thì hò hết câu một, hò tiếp câu nhì hoặc cha với đường nét nhạc tương tự như nhưng quăng quật tiết nhạc mở đầu. Bởi vì lời thơ vào từng câu hò tất cả thanh điệu khác nhau nên âm thanh cũng nên linh hoạt, đổi khác cao độ ở một trong những nốt nhạc hoặc luyến láy mang lại phù hợp. Đặc biệt, hò tất cả hai phong cách kết: ví như lời thơ kết sống thanh huyền, thì câu hò được kết ngay nghỉ ngơi từ ở đầu cuối của khổ thơ; trường hợp lời thơ kết ở thanh không, cần thêm nhiều từ có thanh huyền “ơ là” làm việc cuối câu để về kết.

Hò đối đáp nằm trong thể một số loại hò bên trên cạn. Mặc dù chỉ bao gồm một làn điệu, tuy vậy sự phong phú, nhiều chủng loại về ngôn từ đã làm tăng tính lôi kéo cho loại hình này. Lời hò là một trong những khổ thơ sáu tám được chế tác ứng khẩu ngay lập tức tại cuộc hò. Còn nếu không ứng khẩu tức thì được, người ta rất có thể lấy từ các câu ca dao, tục ngữ, truyện Kiều… nhằm đáp lại, miễn sao hợp cảnh, vừa lòng tình là được. Thông thường, mỗi phe mời một thày Đáy làm chuyên gia đặt lời đối đáp mang lại mình. Thày Đáy là người xuất sắc ứng khẩu thành thơ, thuộc những ca dao, tục ngữ và nhất là truyện Kiều.

Về thể thức, hò đối đáp gần giống hát ghẹo, hát xoan nhưng đơn giản và dễ dàng hơn, tất cả hai loại: hò lẻ và hò cuộc. Hò lẻ là hò đùa vài câu thân hai hoặc một đội nhóm thanh niên nam chị em khi lao rượu cồn trên đồng ruộng, bên trên bến bên dưới thuyền hay thuộc đi bên trên một khoảng đường… thường không tồn tại tổ chức, không hứa trước. Hò cuộc, thông thường diễn ra vào ban đêm, trong thời hạn rỗi và đã có việc thỏa hiệp giữa nhị phe về thời gian, địa điểm. Mỗi cuộc hò thông thường sẽ có ba chặng.

Chặng đồ vật nhất: Hò giáo đầu, hò thăm. Câu hò mở màn thường do bên nam chủ động hò trước, để làm quen với bên nữ.

 

*

*
 Hò đối đáp(Hoằng Hóa – Thanh Hóa) 

Sau đó là hồ hết câu chào hỏi hoặc thăm dò:

Ơ hò…

Tiếng ai thánh thót tối trăng

Phải là nhân ngãi, mời sang nạp năng lượng trầu.

Ơ hò…

Tiếng ai tha thiết bên cầu

Phải là nhân ngãi, ăn uống trầu thì sang.

Ơ hò…

Đũa tre ai vọc (chọc) mâm vàng

Chỉ e bên ấy nhiều sang, khó khăn vào.

Ơ hò…

Tình thân đâu quản lí sang giàu

Xin rước giải yếm bắc ước anh sang.

Rồi hỏi thăm gia đình:

Ơ hò…

Ăn chanh ngồi nơi bắt đầu cây chanh,

Hỏi thăm thầy chị em sinh do vậy sao?

Nếu còn lo lắng chưa muốn cho bạn biết thì bên bạn nữ thường nghịch vui:

Ơ hò…

Cha em là Mận, bà mẹ em là Đào

Riêng đường con cháu phải cầu các nơi.

Nhà neo, chỉ tứ vịt giời (trời).

Sáu chim cu gáy, thành mười đó anh…

Chặng đồ vật hai: Hò demo tài, hò giao duyên.

Thử tài là hò đố. Hò đố khôn cùng khó, nếu đối tượng người dùng có thày Đáy giỏi, ra những thắc mắc hóc búa mà lại mình không vấn đáp được thì dễ bị thua, mà thua thì mất mặt, về nhà suốt đêm không ngủ được, sáng ra phải đi kiếm hỏi các cụ ông cụ bà cao niên, xuất sắc thơ phú nhờ vào tìm câu vấn đáp để buổi tối lại ra hò vấn đáp cho bạn:

Ơ hò…

Chim gì như tuyết cất cánh tung

Vẫy đôi cánh vơi chập chùng con đường mây?

Chàng mà lại giải được câu này

Khăn hồng em tặng trao tay mang lại chàng.

Ơ hò…

Khó gì chẳng đối được nàng

Lắng nghe anh kể rõ ràng nàng hay:

Bồ câu vẫy cánh tung bay

Như hoa tuyết trắng chân trời chập chùng…

Đặc biệt, đố Kiều là 1 trong tiêu chí đặc trưng để review tài năng của doanh nghiệp hò. Ngôn từ đố cực kỳ thú vị nhưng yên cầu người đố cùng giải buộc phải thuộc cùng hiểu tận tường truyện Kiều mới có thể thực hiện được.

Xem thêm: Top 3 Cách Dầm Xoài Chua Ngọt Ngọt, Ăn Là Ghiền, Cách Làm Xoài Dầm Ngon Nhất 2022

Ơ hò…

Đồn rằng anh gọi truyện Kiều

Câu nào nói đến những điều trăm năm?

Ơ hò…

Trăm năm trong cõi người ta

Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau.

Người đâu gặp mặt gỡ làm cho chi

Trăm năm biết có duyên gì tốt không…

Trong cuộc hò, mỗi phe hay có một đội người tham gia, cố nhau hò đến đỡ mệt, tuy nhiên đám chúng ta hò lại có những anh chị chỉ đam mê hò với nhau nên ước ao nhường cho người khác hò nắm cũng khó được vị trí kia chấp thuận:

Ơ hò…

Cơm nếp cũng dẻo như xôi

Để tôi hò góp em tôi mấy vần.

Ơ hò…

Cơm nếp ko được như xôi.

Nếu ai hò đỡ thì tôi ko hò.

Khi bên nam đáp ứng được đủ yêu ước của bên thiếu phụ thì dữ thế chủ động chuyển quý phái hò giao duyên:

Ơ hò…

Em đố tài, anh lại giảng hay

Những điều em hứa bây giờ nghĩ sao?

Khăn hồng đã gồm ai trao?

Vườn hồng đã bao gồm ai vào giỏi chưa?

Ơ hò…

Chàng hỏi thì thiếp xin thưa

Khăn hồng đã gồm nhưng chưa ai cầm.

Vườn hồng ong, bướm quây quần

Đêm ngày vẫn đợi, vẫn thầm đợi ai!…

Chặng đồ vật ba: Hò giã từ, hò hứa hẹn ước. Lúc đêm vẫn khuya, trăng đã lặn, cũng chính là lúc cần phải về nghỉ để sáng mai đi làm nên bên con gái thường chủ động chào ra về trước, bây giờ là những câu hò xin chào và hẹn hôm sau hò tiếp.

Ơ hò…

Kìa trời đã chuẩn bị rạng đông

Em về kẻo bố mẹ trông sinh hoạt nhà.

Có duyên thì buổi tối lại ra

Câu hò lại thắm tình ta lại nồng!

Ơ hò…

Trách trời sao vội tàn canh

Không lui chút nữa mang đến anh tỏ bày…

Và cứ thế, cuộc hò xong xuôi với bao lời lưu luyến như không thích dứt, đôi khi gần không còn đêm mà lại sáng mai đi làm mọi fan vẫn thấy thanh thản, vui vẻ, không có gì mệt nhọc.

Hình thức hò đối đáp này còn có cả ở các huyện đồng bằng, tỉnh giấc Thanh Hóa nhưng phổ biến hơn là ở những vùng ven sông, ven biển. Đặc biệt, thể nhiều loại hò này vẫn được viral khắp việt nam qua tuyến phố tiếp lương cài đạn của các anh chị em dân công ship hàng kháng chiến, hoặc di chuyển khai hoang vùng kinh tế mới:

Ơ hò…

Gặp nhau thân đỉnh đèo cao,

Hỏi thăm em nghỉ ngơi xã nào new lên?

Ơ hò…

Tình cờ không hẹn mà nên

Em sinh sống Hoằng Thịnh mới lên trên này…

Như vậy, ko gian, môi trường diễn xướng của hò đối đáp không chỉ ra mắt vào đa số đêm trăng thanh gió mát, trong thời hạn rỗi, vào lao hễ sản xuất, cơ mà nó còn được diễn ra trong phần đa đêm không trăng sao, dọc đường hành quân, trên rừng, bên suối… Hò đối đáp là một trong sinh hoạt văn hóa truyền thống dân gian đời hay hết sức lạ mắt của người việt nam ở Thanh Hóa, không chỉ có là hóa học xúc tác giúp bạn dân hăng say lao cồn hơn ngoài ra vẽ lên một tranh ảnh thanh bình, giàu bản sắc của nông thôn Việt, tôn vinh những quý hiếm thẩm mỹ, truyền thống văn hóa nhiều năm của nhân dân ta (1).

_____________

1. Bài viết có xem thêm ý kiến, tứ liệu của các nghệ nhân buôn bản Hoằng Lộc, thị trấn Hoằng Hóa, Thanh Hóa và một số trong những nơi khác trong tỉnh.